Over de Nationale ombudsman

De Nationale ombudsman is onafhankelijk en onpartijdig. Alex Brenninkmeijer is de Nationale ombudsman, maar hij doet zijn werk samen met zo’n 170 medewerkers en drie substituut-ombudsmannen Frank van Dooren, Addie Stehouwer en Kinderombudsman Marc Dullaert. Wij helpen niet alleen burgers die een probleem hebben met de overheid. We leggen overheidsinstanties ook uit hoe ze moeten handelen. Bij problemen of klachten start de Nationale ombudsman een onderzoek. Alle betrokkenen zijn verplicht om aan onze onderzoeken mee te werken.

Eerst klagen bij de overheidsinstantie zelf

De Nationale ombudsman is een voorziening ‘in de tweede lijn’. Mensen met een klacht moeten eerst gebruikmaken van de klachtregeling bij de overheidsinstantie. Pas als u er samen met de overheidsinstantie niet uitkomt, kan de Nationale ombudsman uw klacht behandelen.

Wat wel en niet mag (bevoegdheden)

Wat de Nationale ombudsman wel en niet mag doen, ligt vast in de wet. Er is een wet Nationale ombudsman, ons bureau is opgenomen in de Algemene wet bestuursrecht en we zijn verankerd in de grondwet (hoofdstuk 4, artikel 78a).

De Nationale ombudsman doet onderzoek naar aanleiding van klachten van burgers. Hij kan ook een onderzoek starten op eigen initiatief.

De Nationale ombudsman heeft bijna de hele overheid als werkterrein: de ministeries en hun onderdelen, andere bestuursorganen (zoals de Sociale Verzekeringsbank en de Dienst Uitvoering Onderwijs (voorheen Informatie Beheer Groep), de politie, de waterschappen, de provincies en een groot aantal gemeenten.

Alleen over gedragingen

De Nationale ombudsman behandelt geen klachten over het beleid van de regering, of over de inhoud van wetten. Alleen als het over gedragingen gaat, dus over de manier waarop instanties hun overheidstaken uitvoeren. Dan mag de Nationale ombudsman een onderzoek beginnen. Bijvoorbeeld als een brief of verzoek traag behandeld is. Of als er geen reactie komt op vragen van de burger. Of als een wettelijk voorschrift onjuist wordt toegepast.

Kan de burger bezwaar maken of in beroep gaan bij de overheidsinstantie zelf, dan moet de Nationale ombudsman daar eerst naar verwijzen.

Geen macht wel gezag

Een uitspraak, advies of rapport van de Nationale ombudsman is iets anders dan een uitspraak van een rechter. De Nationale ombudsman heeft veel bevoegdheden in het onderzoek. Zo is de overheidsinstantie verplicht om mee te werken aan het onderzoek van de ombudsman. Ook voor getuigen is het onderzoek niet vrijblijvend; meewerken aan een onderzoek is verplicht. De ombudsman mag zelfs zo ver gaan dat hij getuigen thuis laat ophalen om aan het onderzoek mee te werken.

De Nationale ombudsman onderzoekt de feiten, hij vormt een overtuigend oordeel en zorgt dat zijn rapporten leesbaar en duidelijk zijn. Ook dankzij die zorgvuldige manier van werken heeft hij gezag.

Het bureau: 170 medewerkers

Zo’n 170 medewerkers ondersteunen de Nationale ombudsman in zijn werk. Veel van deze medewerkers zijn jurist; zij werken in acht onderzoeksteams:

Medewerkers van de Frontoffice behandelen vragen van burgers per telefoon of e-mail.

De andere afdelingen (Facilitaire dienst, ICT, secretariaten, Communicatie en Bibliotheek, Beleid en Advies en Personeel en Financiën) ondersteunen het Bureau op een andere manier.



Lees nieuws en dossiers op nationaleombudsman-nieuws.nl