Het instituut Hoog College van Staat

Op 1 januari 1982 is het instituut van de Nationale ombudsman begonnen met zijn werk – voorafgegaan door een jarenlang proces van verkenning en discussie, eerst in wetenschappelijke kring en vervolgens in de politiek. In 1969 verscheen een regeringsnota over het ombudsmanvraagstuk. Op 4 februari 1981 kwam de Wet Nationale ombudsman tot stand. En sinds 1999 is het ambt van Nationale ombudsman in de Grondwet verankerd. Artikel 78a, eerste lid Grondwet bepaalt: ‘De Nationale ombudsman verricht op verzoek of uit eigen beweging onderzoek naar gedragingen van bestuursorganen van het Rijk en van anderen bij of krachtens de wet aangewezen bestuursorganen.'

De Nationale ombudsman is een Hoog College van Staat, net als de beide Kamers van de Staten-Generaal, de Raad van State en de Algemene Rekenkamer. De Hoge Colleges zijn formeel onafhankelijk ten opzichte van de regering. Deze onafhankelijkheid van de Nationale ombudsman komt tot uitdrukking in het feit dat de ambtsdrager van het instituut wordt benoemd door de Tweede Kamer. De benoeming is voor een termijn van zes jaar. Ook de benoeming van de substituut Nationale ombudsman gebeurt door de Tweede Kamer, na een aanbeveling van de ombudsman. Jaarlijks brengt de Nationale ombudsman een verslag uit aan de Tweede Kamer.

Sinds 1 oktober 2005 bekleedt dr. A.F.M. (Alex) Brenninkmeijer het ambt van Nationale ombudsman. Daarvoor was hij hoogleraar staats- en bestuursrecht aan de Universiteit Leiden. Op  28 juni 2005 werd hij door de Tweede Kamer benoemd voor een ambtsperiode van zes jaar, die is ingegaan op 1 oktober 2005. De Wet Nationale ombudsman voorziet in de mogelijkheid één of meer personen tot substituut Nationale ombudsman te benoemen. Ook deze benoeming gebeurt door de Tweede Kamer, na een aanbeveling van de Nationale ombudsman, en voor de duur van diens ambtsperiode (artikel 9).
Mr. F.J.W.M. (Frank) van Dooren bekleedt vanaf 1 januari 2005 het ambt van substituut Nationale ombudsman. Hij was raadsheer bij het Gerechtshof te Den Haag.
Mr. A. (Addie) Stehouwer is op 24 april 2007 door de Tweede Kamer der Staten-Generaal benoemd tot tweede substituut Nationale ombudsman. Samen met substituut Nationale ombudsman Frank van Dooren is zij nauw betrokken bij de werkzaamheden van de Nationale ombudsman. Addie Stehouwer was tot 1 juni 2007 nog werkzaam als vice-president bij de rechtbank in Den Haag.

Lees meer over de volgende onderwerpen:

Lees voor